دوشنبه ۴ تیر ۱۳۹۷
بر خط: 2042
Bashgah.net باشگاه اندیشه

بــاشگاه مـــن

1075 بازدید
میراث ماندگار ماندلا

ماندلا رهبر مبارزه با نژادپرستی، 27 سال در زندان آپارتاید بود و پس از آزادی از زندان و یک دوره ریاست جمهوری آفریقای جنوبی به صورت خودخواسته از صحنه پست های ظاهری کناره گرفت. رهبر 90 ساله سیاهان اکنون در قلب همه آزادیخواهان دنیا جای دارد.

ریچارد استنگل پس از ملاقات با او، در مقاله ای که در مجله تایم منتشر کرده، هشت درس رهبری نلسون ماندلا را برشمرده است:

1. شهامت در نترس بودن خلاصه نمی شود. شهامت، واداشتن دیگران به رهیدن از ترس است. او ماجرائی را نقل می کند که یکبار در هواپیمائی که ماندلا حضور داشت شرایط خطرناک اضطراری پیش آمد و در آن وضعیت سکون و وقار ماندلا که به خواندن روزنامه مشغول بود نگاه مضطرب مسافران را به خود جلب می کرد و به آنها آرامش می داد. وقتی هواپیما با مهارت خلبان به زمین نشست او به همراهش گفت: اون بالا خیلی ترسیدم!

2. پیشتاز باشید و از جلو رهبری کنید اما همواره چشم به رهروان خود داشته باشید.

او با حفظ اصول و اهداف، تاکتیک های مختلفی برای گفتگو با طیف وسیع رهروان و حتی معاندانش بکار می گرفت. او عملگراترین ایده الیست است. زندان به او بلندنگری را آموخته بود. او روزها و هفته ها را نمی دید، دهها سال را فرادید داشت.

3. پشتیبان باشید و از پشت رهبری کنید و بگذارید دیگران باور کنند که آنها پیشتاز هستند.

او به مردم نمی گفت چه بکنند. در بحث ها، او بیشتر گوش می داد و زود وسط معرکه بحث نمی پرید. در نهایت، آرام و روشمند سخنان همه را به گونه ای خلاصه می کرد که بدون هیچ تحمیلی در جهت رای او نیز بود. هوشمندی رهبری او این بود که اجازه می داد خودش نیز رهبری شود. او خرد رهبری را در این می دانست که مردمان متقاعد شود کاری را انجام دهند و بیندیشند که آن کار ایده خود آنها بوده است.

4. دشمن خود را بشناس و فوت و فن های او را یاد بگیر.

او زبان و تاریخ و حتی بازی های ورزشی سفید پوست های آفریقای جنوبی را بخوبی فرا گرفت تا به روز مقابله یا مذاکره از آن بهره برد و قوت و ضعف و روشهای آنها را بشناسد. از این راه توانست مشترکات بنیانی سیاهان و سفیدان را نیز کشف و استخراج کند. او دریافت که توده سفید نیز خود را متعلق به افریقا می دانند و آنها نیز مانند سیاهان قربانی استعمارگران سفید انگلیسی هستند. ماندلای حقوقدان حتی در زندان نیز در جهت احقاق حق زندانبانان سفید خود تلاش می کرد.

5. به دشمنان خود نزدیک شوید و به رقیبان خود حتی نزدیک تر.

ماندلا با همه حشر و نشر داشت و همه را شیفته اخلاق خود می کرد. این شیفتگی بیش از دوستان و همراهانش، رقیبان او را مسحور می کرد. او بر این باور بود که زیر چتر آوردن رقیبان راهی برای کنترل آنان است چون خارج از این چتر خطر آنها بیشتر است. او باور داشت که مردم بر اساس علایق خود عمل می کنند و این را یک واقعیت طبع آدمی می دانست نه یک عیب یا ننگ. پس به آنها اعتماد می کرد و با اعتمادناپذیرها نیز به شیوه شیفته ساختن آنها برخورد می کرد.

6. ظاهر هم مهم است. لبخند را نباید فراموش کرد.

او در زمانی که دانشجوی فقیر حقوق بود شیک می پوشید و از همان موقع لبخند بر لب داشت. لبخند هماره او دندانهای سفیدش را چون خورشیدی که در روز ابری رخ می نماید نشان می داد. بعد از 27 سال اسارت زندان با هزاران تلخی اش وقتی رهائی یافت تلخ نمی نمود و جز هیجان مثبت و لبخند از خود بروز نمی داد. همواره می گفت: گذشته را فراموش کنید.

7. هیچ چیز سفید یا سیاه نیست.

نگاه او صفر و یک نبود. پیام او این بود که زندگی هرگز یا این یا آن نیست. تصمیم گیری دشوار و پیچیده است و متغیرهای زیادی در آن موثر است. او با زندگی آکنده از تناقض ها خوگر شده بود. به آمریکائی ها انتقاد می کرد که همه چیز را سفید و سیاه می بینند در حالی که ریشه مسائل، حتی پدیده ای همچون نژادپرستی، بسی پیچیده است.

8. دست شستن از برخی نظرات جزئی از رهبری است.

یک بار او بر اساس یک پژوهش، سن رای دهندگان را به 14 سال کاهش داد و آن را در تلویزیون اعلام کرد. اما وقتی پشتیبانی همفکرانش را ندید و دریافت که در این روزگار کاربرد ندارد فروتنانه و بدون ترشروئی آن تصمیم را ملغی اعلام کرد. کنار نهادن تصمیم اشتباه از دشوارترین تصمیم های یک رهبر است. ماندگارترین میراث ماندلا به عنوان رئیس جمهور آفریقای جنوبی انتخاب ترک قدرت پس از یک ریاست بود. وقتی در سال 1994 در اوج محبوبیت انتخاب شد می توانست رئیس جمهور مادام العمر شود. این کمترین هدیه ملت به او به پاس تحمل سالهای طولانی زندان برای آزادی آنها بود. اما او بر خلاف دیگرانی چون موگابه کنار رفت. او می دانست که رهبران بیش از آن که با کارهائی که انجام می دهند رهبری کنند با انتخاب کارهائی که انجام نمی دهند رهبری می کنند:

Leaders lead as much by what they choose not to do as what they do.


تاریخ انتشار در سایت: ۱۶ تیر ۱۳۸۸
نقش ها
نویسنده : مسعود بینش
عناوین
رسته: 3