انقلاب اسلامي ايران به دليل داشتن ماهيّت اسلامي ،مردمي و انقلابي از مهمترين رخدادهاي قرن بيستم بود كه با زحمات بسيار و ريخته شدن خونهاي بسيار به ثمر رسيد و مطمئناً براي حفظ آن بيش از آنچه براي به دست آمدن آن هزينه كرده ايم بايد تلاش كنيم.
بنا بر اين قبل از هر چيز در اين راه بايد به شناسايي چالش ها و آفات انقلاب پرداخته ودر صدد حل وفصل آن برآييم و. حتي چالشهاي فرا رو را به فرصت تبديل كرد.
در غير اين صورت انقلاب از درون تهي خواهد شد. اسلام خواهد ماند و لي تنها نام او، مردم باشند ولي مشغول كارهاي ديگر ، رهبران باشند ولي اخلاق وسيرة آنها مانند خلفايي خواهند شد كه ادعاي اميراالمومنين داشتند.
چالشها را مي توان در سه گروه زير تقسيم بندي كرد.
ا لف -چالشهاي بين ا لمللي
ب-چالشهاي منطقه اي
ج-چالشهاي داخلي
الف - چالشهاي بين ا لمللي
۱- جهاني شدن سياست،اقتصاد،فرهنگ وارتباطات
۲- بحرانهاي زيست محيطي و جمعيتي
۳- بحران معنويت واخلاق
۴- گسترش ناتو به سمت شرق
۵- هژموني طلبي آمريكا و تلاش براي ايجاد نظام تك قطبي
۶- اختلاف سطوح منافع در ميان كشورهاي صادر كننده نفت
۷- گسترش سازمان تجارت جهاني
۸- بحران جهاني انرژي
۹- مشكل مربوط به كنترل فن آوريهاي پيشرفته
ب- چالشهاي منطقه اي
۱- اسراييل كانون بحران ساز در منطقـه
۲- ابهام در وضعيت رژيم حقوقي خـزر
۳- بحرانهاي نظامي در عراق،چچن،قره باغ،افغانستان و
۴- اختلا فات مرزي با امارات
۵- وضعيت نه جنگ ونه صلح با عراق
۶- بحران آب در خاورميانه
ج- چالشهاي داخلـي
۱- تركيب جمعيتي جوان
۲- بحران اشتغال و تورم
۳- بحران سرمايه گذاري
۴- اقتصاد وابسته به نفت
۵- برخورد وتضاد جريانات عمده سياسي
۶- تهاجم فرهنگي
۷- مواد مخدر و ايدز
۸- مهاجرت استعدادها به خارج از كشور
۹- تبعات ناشي از تنش در روابط ايران و آمريكا
و به طور كلي آسيبهاي اجتماعي ، سياسي و اقتصادي و
برخي از مشكلات ذكر شده در دو دهه قبلي انقلاب نيز وجود داشته وهمچنان نيز ادامه داشته و برخي از چالشها نيز مختص دهه سوم است
در ميان چالشهاي داخلي به بررسي آسيبهاي اجتماعي واقتصادي مي پردازيم
آسيبهـاي اجتماعي
با شنيدن وجود اين آماردر جامعه چه احساسي پيدا مي كنيد و براي آن چه تعبيري پيدا مي كنيد
- در سال ۱۳۸۰دويست دانشجو در كشور خود كشي كردند
- آمار دختران فراري در سال ۱۳۸۱ بيست درصد افزايش يافت
- ايران در ميان كشورهاي جهان مقام چهارم را در ميزان طلاق دارد
- در هر ۱۱۰ روز ،۵۷ خود كشي منجر به فوت در كشور گزارش ميشود
- هر ۶۰ روز ،۲۲۱ جسد معتاد مجهول الهويه از سطح تهران جمع آوري مي شود
- در هر سال ۶۰ هزار كودك از خانه مي گريزند كه نهادهاي ذيربط تنها مي توانند ۲۰هزار نفر از آنها را جمع آوري كنند
- و آمارهاي رقت انگيز و تاسف آور ديگر
طبق تعريف آسيبهاي اجتماعي به پديده ،رفتار و منش افراد و گروههايي از جامعه اطلاق مي شود كه جامعه را از حركت طبيعي ،سالم و توام با رضايتمندي آن خارج ساخته رفتار جمعي را دچار اختلال مي كنند
موضوعات اجتماعي از آن رو مهم تلقي مي شوند كه فرا گيري و گستره آن گرو ههاي تخصصي را در مي نوردد و همچون موجـودي سيال در ميان افـراد مختلف جامعه به حركت در مي آيد . چنانچه اين مشكل در مراحل ابتدايي كنترل و حل شوند هرينه هاي آن كمتر خواهد بود ولي در غير اين صورت براي مقابله با اين چالش مي بايست هزينه هاي گزافي را پرداخت كنيم
براي مقابله با آسيبهاي اجتماعي مي بايست به شناسايي و حل بسترهاي ان بپردازيم كه مي توان به عللي چون فقر،بيكاري،مها جرت روستاييان به شهرها ،بي عدالتي ها ي اجتماعي ،فاصله طبقاتي ،اعتياد و
. مي توان اشاره كرد
همانطور كه اشاره شد آسيبهاي اجتماعي متفاوتي در جامعه ما وجود دارد كه البته نبايد با نگاهي بد بينانه و تصوير نمودن چهره اي سياه و تاريك به تحليل اوضاع نشست بلكه تاكيد ما بر اين است كه خصوصيات بارزآسيبهاي اجتماعي اين است كه از حالت ساده به سمت پيچيده در حال حركت است.
آسيبهـاي مالي و اقتصـادي
الف :اقتصاد تك محصولي
صادرات بسياري از كشورهاي جهان سوم و در حال تو سعه مانند ايران در يك يا دو كالا خلاصه شده است .اين تمر كز كشور را آسيب پذير مي كند اول اينكه كشور در تامين نيازهاي داخلي با مشكلات زيادي مواجه مي شود .دوم اينكه تسلط يك بخش معمولا انزواي ديگر بخشهاي اقتصادي و تداوم عقب ماندگي آن بخش ها را به دنبال دارد سوم اينكه معمولا اين بخشها در اختيار دولت است و اين ويژگيهاي خاصي رابه دولت اين كشورها مي دهد
ب:فساد مالي
فساد داراي معاني مختلفي است اما عموما به معني سوءاستفاده ازموقعيت شغلي خود براي منافع شخصي يابراي هدفي غير مجاز به كارمي رود
كه فساد مالي واقتصادي يكي از انواع فسادي است كه جامعه كنوني بشدت رنج مي برداز علل به وجود آمدن اين نوع فساد
۱- بي ثباتي وضعيت اقتصادي جامعه
بي ثباتي وضعيت اقتصادي جامعه به افزايش نياز براي پولدار شدن مي انجامد و انسان براي تامين آينده خود نياز به بيشتر پولدار شدن دارد از سويي به علت بيكاري بسيار بالا و عدم وجود امنيت شغلي سعي مي كنند آينده خود و فرزندانشان را تامين كنند
۲- محدوديت ورود وخروج كالا
محدوديت ورود وخروج كالا و كنترل و سيطره كامل دولت ،امكان بهره برداري از صادرات و واردات كالا را مهيا مي كند جامعه تشنه كالاهايي است كه توليدات داخلي برآورنده نياز آنها نيست و محتاج واردات است و دولت نيز اين اجازه را جزء در موارد خاص نمي دهد و هر كس هم نمي تواند اين اجازه را كسب كند
تفاوت قيمت كالا در داخل و خارج بسيار زياد است حال در جامعه اي كه رابطه حا كم است بسياري با ايجاد ارتباط و پرداخت ر شوه كه مقدار كمي از آن سود كلان است امتياز واردات و صادرات يك كالا را دريافت مي كنند بدون آنكه واقعا مراحل قانوني طي شده باشد
۳- وجود درامدهاي ناشي از نفت چه در مرحله فروش و چه در مرحله انتقال راه را براي فساد باز مي كند
چالشهاي منطقـه اي و بين ا لمللـي
در اين بخش مي بايست از نظر سياست خارجي به چالشها نگاهي افكند چرا كه د راين مورد اكثر چالشها به نوعي جنبه سياسي داشته و مي بايست از همين منظر نيز به چالشها نگاه كرد .
ابهام در رژيم حقوقي درياي خزر
از مهمترين چالشهاي فرا روي ما دردهة سوم ابهام در رژيم حقوقي درياي خزر است .
درياي خزر به عنوان بزرگترين پهنة آبي داخلي جهان كه قرنها در آرامش و انزواي جغرافيايي به سر مي برد به يك باره به دنبال فرو پاشي اتحاد جماهير شوروي ازانزواي تاريخي خود بيرون آمد.
وجود منابع نفت وگازدر درياي خزربه عنوان يكي از نقاط استراتژيكي جهان قرار داده باعث شده كه كشور هاي استقلال يافته چشم طمع به منابع ومنافع ملي ايران در خزر نمايند و دخالت كشورهاي بيگانه همچون إيالا ت متحده آمريكا و إسرائيل نيز در منطقه مزيد بر علت شده است كه اميدواريم كه مسئولين با درايت ضمن حفظ منافع ملّي ايران از بروز بحران هاي جديد در منطقه جلوگيري كنند .
هژ موني طلبي آمريكا
از ديگر چالشهـاي فرا روي دهـة سوم انقلاب اسلامي كه در امتداد دو دهة قبـل اسـت هژ موني طلبي آمريكاست.
آمريكا كه تنها مانع خود را براي سلطه بر جهان ، اسلام ناب محمدي كه ايران اسلامي پرچمدار آن است ميداند سعي در به چالش كشيدن انقلاب ودر نهايت فرو پاشي نظام مقدّس جمهوري اسلامي دارد ودر اين راه از هيچ وسيله اي فرو گذار نبوده و نخواهد بود ودراين راه با به كار گيري طرحهاي زير سعي در به چالش كشيدن نظام دارد :
۱- محاصرة سياسي ـ اقتصادي
يكي ازمهمترين راههايي كه آمريكا جهت به چالش كشيدن انقلاب اسلامي به آن متوسل شده است محاصره همه جانبه سياسي ،اقتصادي است از سويي با نفوذ در كشورهايي مانند افغانستان،آذربايجان،تر كيه و كشورهاي حاشيه خليج فارس سعي در ايجاد يك ديوار اهنين به دور ايران و جلوگيري از صدور انقلاب است و از سويي با تيره كردن روابط كشور مان با همسايگانمان سعي در تنگ كردن حلقه فو ق دارد
۲- اعمال فشارهاي اقتصادي ، تضعيف توان ملي ومنابع مالي
برنامه ريزي در جهت تضعيف توان ملي ومنابع مالي از ديگر تلاشهاي آمريكا در راستاي به چالش كشيدن انقلاب اسلامي ايران است. تضعيف توان ملي ومنابع مالي ايران با تحريمهـاي جيمي كارتر در سال ۱۹۸۰ آغاز شـد واين اقدامـات تو سـط روسـاي جـمهور بعدي شدت يافت و با اجراي طرح داماتو به اوج خود رسيد
۳- سرمايه گذاري براي ايجاد مجموعه اي از نشريّات وابسته
از ديگر سياستهاي آمريكا با توجه به عدم موفقيت سياست مهار ايجاد نشريات وابسته بود كه سياست تسامح و تساهل وزارت ارشاد پس از دوم خرداد راه را براي نشريات وابسته باز كرد.وازاين نشريات وابسته در راههايي چون تهاجم به اسلام ،ائمه و ارزشهاي اسلامي،ترويج فرهنگ غربي ،گسترش فساد وابتذال،ترور شخصيتهاي متعهد به اسلام وانقلاب،زير سوال بردن نهادههاي انقلاب مانند سپاه،بسيج،شوراي نگهبان،قوه قضاييه ،ارگانهاي امنيتي و
،بزرگ نمايي عناصر وابسته به بيگانگان و حمايت از آنان ،تبليغ دمكراسي غربي ،ايجاد شكاف ميان مسئو لان نظام،تضعيف قانون اساسي، و
سوء استفاده نمودند
۴- ايجاد تشكّلهاي سياسي وابسته ونفوذ در احزاب
طرح و برنامه ريزي براي منحرف ساختن و ايجاد تشكّلها و احزاب سياسي وابسته در داخل كشورو نيز ايجاد اتحاد وهمبستگي در ميان عناصر و گروههاي مخالف انقلاب در خارج از كشورو همسو كردن دو طيف فوق بخصوص بعد از دوم خرداد ۱۳۷۶ بصورت جدي پيگري مي شود كه از اين گروهها جهت ايجاد شكاف و اختلاف در جامعه و نيز پيگيري اهدافشان استفاده كرده و مي كنند كه بروز وظهور آن در اغتشاشات تير ماه ۱۳۷۸ مشخص گرديد
۵- سازماندهي تهاجم فرهنگي براي ايجاد بحران هويّت
از آفاتي كه بشدت جامعه را تهديد مي كند تهاجم فرهنگي است چرا كه تا زماني كه فرهنگ ملي در جامعه حاكم است نظام سلطه جهاني در پيشبرد اهداف خود در عرصه استحاله فرهنگي توفيقي بدست نياورد بنابراين طرح تهاجم فرهنگي را براي تضعيف اسلام و ارزشهاي اعتقادي و نيز كم رنگ كردن روحيه ايثار جهاد و شهادت در جامعه بالاخص در ميان جوانان پياده كردند.
۶- تبليغ سكولاريزم
از ديگر راههاي آمريكا در به چالش كشيدن انقلاب اسلامي تبليغ وسيع سكولاريسم كه شعار آن جدا انگاري دين از سياست است و از اين راه و به بهانه گسترش ارتباطات فرهنگي سعي در فاصله انداختن ميان نسل جوان با اهداف انقلاب اسلامي دارد كه اين خود خطر بسيار بزرگي است كه انقلاب اسلامي را تهديد مي كند.
۷- هدايت كشور به سمت توسعه نامتوازن
توسعه عبارت ازكليه كنشهاييكه به منظور سوق دادن جامعه به سوي تحقق مجموعه منظمي اززندگي جمعي و فردي ،كه در ارتباط با بعضي از ارزشها مطلوب تشخيص داده شده ا ند ،صورت مي گيرد به عبارت ديگر تو سعه بمعناي تلاش يك جامعه براي ايجاد نوعي از تعادل كه بر ارزشهاي همان جامعه مبتني است اما بسياري از تغييراتي كه عده اي دانسته يا ندانسته به تقليد از غرب در جامعه پيگيري مي كنند به علت اينكه با بسياري از فرهنگهاي بنيادين و ارزشهاي بومي تناسب ندارد بيش از انكه تعادل اجتماعي را افزايش دهد به عدم تعادل و گسترش ناهماهنگي هاي اجتماعي ،اقتصادي و سياسي مي انجامد.از طرف ديگر با توجه به اينكه امنيت بستر توسعه است و ميان امنيت ملي ،توسعه رابطه مستقيم وجود داردتوجه بيش از حد به يكي از ابعاد توسعه و غفلت از ساير ابعاد ، در مولفه هاي مر بوط به امنيت ملي خطر آفرين است و زمينه را براي كا هش امنيت ملي فراهم مي آورد همانطـور كه اتحاد جماهير شوروي با تكيه يك جانبه بر توسعه نظامي وفن اوريهاي هسته اي و موشكي زمينه فرو پاشي خود را مهيا كرد و همين روند تو سعه يك جانبه نيز هم اكنون انقلاب اسلامي ايران را تهديد مي كند چرا كه تاكيد بر توسعه يك جانبه سياسي جامعه توجه مسولين را از ساير مقوله هاي مهم جامعه مانند وضعيت معيشتي و اقتصادي منحرف مي كند كه اين از دامهايي است كه دشمنان انقلاب پهن كرده ا ند.
۸- تضعيف رهبري و نهادهاي امنيتي ،قضايي،ايجاد حمايتي براي ضد انقلاب
از ديگر چالشهايي كه انقلاب را تهديد مي كند تضعيف نهادهاي انقلاب است و در اين ميان هيچكس جز بيگانگان بهره اي نخواهند بردتضعيف رهبري به عنوان عمود خيمه انقلاب و نيز نهادههاي انقلاب كه به عنوان بازوي رهبري هستند مانند اداره اطلاعات ،شـوراي نگهبان ،قوه قضاييه ،بسيج ،سپاه وصدا و سيما ونيروي انتظامي و دادگاه روحانيت
۹- تشديد اختلافات داخلي
از ديگر چالشهايي كه انقلاب را تهديد مي كند اختلافات دروني است كه امكانات و هزينه هاي اين كشور را بيهوده هدر مي دهد.گسترش و دامن زدن به اختلاف سلايق وتبديل كردن آن به مخصمات طو لاني و فر سايشي مدتي است كه با شتاب فزايندهاي پيگيري مي شود تقسيم كردن گروهها به موافق اصلاحات و مخالف اصلاحات ،اتهام بستن نهادها به هم ،تهديد يكديگرهمگي از دامهايي است كه آمريكا و ايادي آن پيگري مي كنند وبسياري از مسئولين در اين دام افتاده اند و از نيازهاي واقعي جامعه فاصله گرفته كه اين خود باعث گسترش سوء ظن و بد بيني مسولين نسبت به هم و نيز مردم جامعه نسبت به حكومت گرديده است
۱۰- توهم خواندن توطئه
از ديگر چالشهايي كه انقلاب را تهديد مي كند ايجاد خوش بيني افراطي نسبت به دشمنان درجه يك انقلاب و حا كم نمودن تو هم توطئه در جامعه است تا از اين راه حساسيتهاي جامعه نسبت به دشمنان واقعي كم رنگ شود و ارتباط عنا صر مزدور با بيگانگان امري عادي تلقي شود و در وراي اين خوشبيني كاذب لست كه دشمن به راحتي مي تواند به اهداف خود برسد
۱۱- نفي كامل دستاوردهاي گذشته و سياه جلوه دادن وضعيت موجود
از ديگر آفاتي كه انقلاب را تهديد مي كند نفي كامل دستاورهايي كه به دست آمده است ودر عين حال سياه جلوه دادن وضعيت موجود جامع از طريق بزرگنمايي مشكلات جامعه است
۱۲- طراحي نفوذ در سيستم حكومتي
از ديگر آفاتي كه انقلاب را تهديد مي كند كه عمدتا توسط دستگاههاي امنيتي صورت مي گيردمزدور سازي وخريد مقامهاي دولتي است كه از اين راه اشخاص با توجه به اسناد كه عليه شان موجود است هر خيانتي عليه مملكت انجام ميدهند و يا دستگاههاي امنيتي خارجي با انتشار اسناد عليه مسولين جو بي اعتمادي و يـاس را حا كم مي كنند