پروتستانتيسم را مى توان به نوعى بازگشت و رجعت مسيحيان به «عهد عتيق» يا تورات ناميد. نهضت پروتستانتيسم به طور مشخص با «لوتر» و آراء اعتقادى جديد او در خصوص مسيحيت آغاز مى گردد. لوتر خود پيش از آغاز نهضت پروتستانتيسم تحت تأثير عميق آموزه هاى فلسفى، تئولوژيك و جهان بينى عبرانى بوده است. «به هنگام تحقيق و پژوهش در خصوص لوتر به عنوان بزرگ ترين پيشواى پروتستانتيسم و اين كه او چگونه مجذوب چنين رويكردى گرديد، با علاقه زائدالوصف او به دين عبرانى و منابع عبرانى روبرو مى شويم.»

تأثيرپذيرى لوتر و همفكران او از تئولوژى عهد عتيق در يك فرايند طبيعى موجب پيدايى تغييرات بزرگى در مفاهيم دينى كليساى كاتوليك گرديد، رويكرد «به بهشت دنيايى» به جاى «آخرت گرايى» مسيحى نشست. «ربح» و «ربا» كه در مسيحيت كاتوليك تحريم شده بود در مسيحيت پروتستان تشريع گرديد و پس از آن با سرعت و همراه با توسعه پروتستانتيسم در اروپا گسترش يافت. بزرگداشت يهوديان و برترداشتن قوم يهود و متعلق دانستن سرزمينهاى فلسطين تحت عنوان به اصطلاح «ارض موعود» و سرزمينهاى مقدس وعده داده شده به قوم يهود از جانب خداوند، شاخصه ديگر پروتستانتيسم لوترى بود. لوتر در اين ستايش و تمجيد از به اصطلاح «قوم برگزيده خداوند» به اندازه اى پيش رفت كه شبهه يهودى بودن او در محافل مسيحى كاتوليك به صورت جدى مطرح گرديد. خود او نيز با انتشار كتابى كه تحت عنوان عيسى مسيح يك يهودى زاده شد3 در سال 1523م. به رشته تحرير درآورد، به اين شبهه بيش از پيش دامن زد. او در اين كتاب نوشت:

يهوديان خويشاوندان خداوند ما (عيسى مسيح) هستند، برادران و پسر عموهاى اويند، روى سخنم با كاتوليكهاست. اگر از اين كه مرا كافر بنامند خسته شده اند بهتر است مرا يهودى بخوانند.

ستايش لوتر از يهوديان در شرايطى كه كليساى كاتوليك به عنوان باور حاكم و مقتدر بر اعتقاداتى كاملاً ضد يهودى استوار بود اين شبهه را به طور فزاينده مطرح مى ساخت كه پروتستانتيسم، مسيحيتى است كه بنيادها و شالوده هاى آن يهودى است و شايد اين نظر به نحوى بيانگر پيدايى مسيحيت يهودى بود.

تحول باور مسيحى ـ يهودى و تبديل آن به مسيحيت صهيونيستى به عنوان ايدئولوژى پروتستانهاى قرون ميانه توسط پيوريتنها صورت پذيرفت. «اين فرقه پروتستان كه ساختار هنجارهاى اخلاقى آن تماما منطبق با تورات بود و به عنوان يهوديگرى انگليسى شناخته مى شد» توسط فردى كالوينيست پروتستان، به نام «ويليام تيندل» پايه گذارى شده و در اروپا گسترش يافته بود و خود شاخه اى از كالوينيسم به حساب مى آمد.

قدرت گرفتن پيوريتانيسم موجب پديد آمدن ديدگاه جديدى نسبت به يهوديان گرديد. با گسترش كالوينيسم، يهوديان مورد علاقه و احترام پيروان آن قرار گرفتند؛ چرا كه آنها بر مبناى تئولوژى پيوريتانيسم، حافظان فرهنگ و زبان تورات بودند. لذا براساس اعتقادات پيوريتنها قبل از بازگشت مجدد مسيح بايد يهوديان به سرزمينهاى مقدس بازمى گشتند.

نوشتار حاضر ضمن بررسی مفهوم و چگونگی شکل گیری صهیونیسم مسیحی به معرفی سازمان ها و نهادهای مروج اندیشه صهیونیسم مسیحی در جهان می پردازد.

فهرست مطالب کتاب به شرح زیر است:

● مسيحيت صهيونيستى، فرايند تاريخى ـ دينى پروتستانتيسم

● صهيونيزم مسيحى چيست؟

● تاريخچه صهيونيسم مسيحى

● پيوريتنها و صهيونيسم مسيحى

● پروتستانها و صهيونيسم مسيحى

● سازمانها و نهادهاى صهيونيستى مسيحى

● صهيونيست ـ مسيحى ها، آمريكا و اسرائيل