تا چندي ديگر و در ماه آگوست، استاديومهاي غولپيكر، برجهاي سر به فلككشيده بتوني و حفاظهايي كه در پشت آنها آسمان آبي قرار دارد، شاهد تماشاگران و توريستهاي بسياري از گوشه و كنار جهان خواهد بود.
در ميان همه اين تجهيزات، مركز ورزشهاي آبي آتن، چيز ديگري است. به گفته اسپايروس كاپرالوس، دبيركل بازيهاي المپيك در وزارت فرهنگ يونان و بازيكن سابق واترپلوي يونان، احداث سقف اين ورزشگاه در ماه مارس، ريسك بزرگي براي آمادهسازي اين ورزشگاه است.
در استاديوم پانايتنايكوس ـ يك بناي باستاني كه براي بازيها بازسازي شده ـ نيروهاي مسلح مراقب توريستهايي هستند كه حضور آنها شهر را نوراني ميكند و نشان از اين دارد كه آتن، از 13 تا 29 ماه آگوست، ميزبان نخستين دوره بازيهاي تابستاني، پس از حوادث 11 سپتامبر و جنگ عراق و بمبگذاريهاي استانبول و مادريد خواهد بود.
آقاي كاپرالوس ميگويد: وقتي ما ميزباني بازيها را گرفتيم، مردم بسيار ذوقزده شدند، اما هماكنون متوجه شدهايم كه چه كار سختي را خواهد بود.
اول، امنيت
گئورگوس وولگاراكيس، وزير رفاه عمومي يونان، در مورد امنيت بازيها ميگويد: «امنيت بالاترين اولويت ماست. ما ميتوانيم تضمين كنيم كه هيچ چيزي نظم اين بازيها را بر هم نخواهد زد».
وي سه دايره را به عنوان لايههاي امنيتي بازيها در درون هم ميكشد. اما نوشتن تنها، نميتواند بازيهاي المپيك را از خطر بمبهاي ميكروبي، شيميايي و يا ديناميتها در امان دارد.
تجربه بازيهاي مونيخ و آتلانتا، نشان ميدهد كه بازيهاي تابستاني المپيك، باعث مشكلات فراواني ميشود. به همين دليل كميته بينالمللي المپيك، ميتوانست جايي امنتر از آتن را انتخاب كند و اين شهر را درگير كاري هركولوار نكند. يونان داراي موزههاي ساحلي طولاني و باز و همچنين مرزهاي نفوذپذير با همسايگان بالكاني خود است و به خاورميانه، اين بشكه باروت نيز نزديك است.
اين مورد آخر، به شدت خطرناك است. مسائل زندان ابوغريب و هشدارهاي «القاعده»، مبني بر طرحريزي يك حمله بزرگ و وقايع ديگر، مسائل نگرانكنندهاي هستند.
تروريستهاي داخلي
يك احتمال ديگر، تروريسم داخلي است. در سال 1944 نيز وينستون چرچيل، سفرش را به خاطر كشف ديناميت در هتل محل اقامتش در آتن لغو كرد. نزديك به 5 سال پيش، وزارت كشور آمريكا، يونان را به عنوان دومين كشور پس از كلمبيا در حملات تروريستي ضدآمريكايي مطرح كرد. پس از آن نيز رييس كميسيون ملي آمريكا در مورد تروريسم خواستار اعمال تحريمهايي بر اين كشور شد.
شهرت يونان در اين موارد، اغلب نشأتگرفته از حضور گروه 17 نوامبر است؛ يك گروه تروريستي چپگرا كه چند دهه است، موجي از ترور را عليه خارجيها و مقامات يوناني به راه انداخته است. سال گذشته، مقامات يونان 15 نفر از 19 نفر اعضاي اين گروه را به جرم ارتكاب صدها جرم، در فاصله سالهاي 1982 تا 2000 محكوم كردند.
در حالي كه مقامات يوناني، بارها به اين مسأله اشاره ميكنند، بدگمانان اين پرسش را مطرح ميكنند كه چرا دستگيري داخلي يك گروه كه نخستين بار در سال 1975 دست به عمليات تروريستي زد، بايد 27 سال طول بكشد؟
براي حمايت از نزديك به 2 ميليون ديداركننده از يونان در طول بازيها، اين شهر نيرويي امنيتي 3 برابر نيروهاي سيدني و سالت ليك سيتي را فراهم كرده است؛ 70 هزار نفر نيروي پليس و پرسنل اورژانس كه حدودا 7 نفر براي هر ورزشكار ميشود.
چتر يوناني به كمربندي اطلاق ميشود كه براي تحكيم مرزهاي ساحلي و مأموران مرزي، منطقه پرواز ممنوع در اطراف محل برگزاري مسابقات، سيستم نظارتي و فرماندهي 320 ميليون دلاري و نزديك به 1400 دوربين مداربسته در تمام آتن، ايجاد شده است. در بندر پيرائوس، كماندوها و دستگاههاي حركتياب به همراهي بالگردها و كشتيهاي جنگي NATO از 13 هزار شخص مهم از جمله ملكه ماري دوم كه با كشتيهاي كروز به يونان آورده ميشوند حمايت ميكنند.
علاوه بر اينها، يونان پيشبيني كرده كه 2/1 ميليارد دلار، حدود 4 برابر بودجه سيدني، در مسائل امنيتي هزينه كرده است.
يونان همچنين براي جذب كمكهاي بينالمللي، از يك گروه ضدترور هفتمليتي به رهبري آمريكا، انگليس و اسراييل استفاده ميكند. وزارت كشور نيز طرح استقرار نزديك به 100 ايستگاه امنيتي را در طول بازيها در آتن در دست اقدام دارد. وزارت نيروي يونان نيز قول پشتيباني نيروها را با تجهيزات دفاعي اشعهاي PHOTO2 داده است.
در ماه آوريل، رييس سازمان اطلاعات فلوريدا پس از بازگشت از آتن، وضعيت امنيتي را در اين شهر شگفتانگيز اعلام كرده گفت: با وجود اين تدابير، ورزشكاران ما در آتن در امنيت كاملاند.
اما هنوز نگرانيهايي باقي است. متخصصان امنيتي بر اين باورند كه تأخير در اتمام ساختمان تأسيسات، ممكن است محل بازيها را نفوذپذير كند، درست مانند اتفاقي كه براي احمد قديراف، رييسجمهور چچن، افتاد و منجر به كشته شدن وي شد.
همچنين IOC (كميته بينالمللي المپيك) 170 ميليون دلار بودجه تأمين اين بازيها را لغو كرده كه در طول بازيهاي المپيك، بيسابقه است. نگرانكنندهتر اينكه در اوايل سال گذشته، گروهي كه خود را «فووس و آتن» ميخواند، 2 ماشين دولتي در يونان را منفجر كرد. ماه گذشته نيز 3 انفجار بزرگ در خارج از يك مركز پليس در آتن به وقوع پيوست. استراليا به يونان پيشنهاد كرده براي راحتي تخليه ورزشكاران كه 2 جمبوجت را در طول مسابقات در صورت نياز به حال آمادهباش داشته باشد.
ورزشكاران ردهبالا مانند ليندزي داونپورت، تنيسباز معروف براي حضور در بازيهاي آتن، شروطي را گذاشتهاند كه باعث شده، 3/5 ميليون از بليتها كماكان به فروش نرود. كريستن كالي، هافبك تيم فوتبال آمريكا نيز گفت: «ما ميدانيم كه همه ما به خوبي حمايت ميشويم، اما همه ورزشكاران به نوعي از اتفاقاتي كه در جهان ميافتد، عصباني هستند».
قدمت تاريخي
هنگامي كه مسؤولان حفاري روي زمين براي احداث خطوط حمل و نقل زيرزميني اقدام كردند، به يك مسأله ديگر برخوردند؛ تاريخ!
كارگران، جادههاي قديمي و يك مجسمه تاريخي از يك سگ را كشف كردند. در نزديكي يكي از مجموعهها نيز حفاريها باعث كشف معبد آفروديت شد. در هر دو مورد بنا بر قوانين يونان بايد متوقف شود تا باستانشناسان همه بنا را كشف كرده و حفاظت كنند. در يك مورد ديگر نيز شخصي كه قصد ساختن يك آپارتمان را داشت، با شهري به قدمت 300 سال در زير آپارتمانش برخورد كرد.
مشكلات يونان
يونان پس از فنلاند ـ كه در سال 1952 ميزبان بازيهاي تابستاني بود ـ كوچكترين كشوري است كه تاكنون ميزبان بازيها بوده است. در بهار سال 2000، خوان آنتونيو سامارانش، اعلام كرد كه پس از 20 سال كار در IOC درباره بازيهاي آتن هشدار مي دهيم و به دنبال آن IOC اعلام كرد كه احتمال دارد، محل بازيها تغيير كرده به شهر ديگري منتقل شود.
با وجود اين گفته، همه مقامات آتن با هم متحد شده و شهر را به يك شهر در حال ساخت و ساز تبديل كردهاند. در ماه مارس، حزب محافظهكار در انتخابات ملي پيروز شد و به 11 سال حكومت سوسياليستها پايان داد. كارامانليس، نخستوزير جديد، شخصا مسؤوليت آمادهسازي شهر براي المپيك آتن را بر عهده گرفت. سه هفته بعد، يونان با اعتصابي ملي روبرو شد، اما در مجموعه ساختمان المپيك، كارگران كماكان كار ميكردند. وزير كار يونان نيز اعلام كرده، در حالي كه برآوردها براي ساخت تجهيزات در آتن 9/1 ميليارد دلار بوده، اين كار دستكم 7/2 ميليارد دلار هزينه خواهد داشت.
سرانجام
هماكنون شهر يك فرودگاه مدرن احداث كرده كه سرخط حملونقلي جديدي است كه يكي از آنها آتن را به سواحل اين كشور متصل ميكند و بيشتر مردم سقف استاديوم المپيك اين كشور را كه توسط يك معمار اسپانيايي طرح شده، نماديترين بناي اين رقابتها ميدانند.
مقامات آتني بر اين باورند كه تاكنون 90 درصد كارها به پايان رسيده و اميدوارند، در اين رقابتها ـ كه يونانيها نزديك 20 مدال را به دست آوردند ـ 10 برابر مدالهايي كه در بارسلون به دست آوردهاند.
يك جاده نيز از شمال به جنوب، آتن را به شهر ماراتن پيوند ميدهد. نزديك 2500 سال پيش، اين محل، مكان بزرگترين رويداد تاريخي جهان بوده؛ جشن يونانيها به خاطر پيروزي بر ايرانيهاي متهاجم.
پس از جنگ، شخصي به نام فيدي پيرس از ماراتن تا آتن را دويد، تا اين خبر خوب را به همه برساند و سپس از شدت خستگي افتاد و مرد و به اين ترتيب بود كه مسابقه ماراتن متولد شد. يونانيها در اين رشته نيز ورزشكاران را به اميد به دست آوردن مدال به صحنه ميفرستند.
شايد دويدن در اين جاده براي كسب مدال المپيك براي دوندگان بسيار غرورآميز باشد.
كاپرالوس ميگويد: «سرانجام ما به همه دنيا نشان ميدهيم كه يونان، موفق به انجام اين كار ميشود و ما اين كار را انجام ميدهيم».
وي با لبخند ادامه ميدهد: «جاده درست خواهد شد، مسابقه برگزار ميشود و آتن قهرمان آن خواهد بود».