واژه «مد» از کلمه Mode در زبان انگلیسی به معنای رسم، سبک، اسلوب، طرز و طريقه است که وارد ادبیات فارسی شده و در اصطلاح، عبارت است از روش و طريقه‏اي موقتي كه براساس ذوق و سليقه افراد يك جامعه، سبك زندگي - از جمله شكل لباس پوشيدن، نوع آداب پذيرايي و معاشرت و تزيين و معماري خانه و... ـ را تنظيم مي‏کند.

در اروپاي قرون وسطي از به کار بردن اين واژه پرهيز مي‎شد و هر مقوله جديد و بديع با واژه نیو New توصيف مي‎شد. شيء يا پديده نو (نيو) امر تازه‎اي بود كه به ساحت آسماني و ناشي از آفرينش‎گري خداوند و خلاقيت الهي تعلق داشت، اما پديده «مدرن» و «مد» متعلق به ساحت زميني و دهري بود. مد ناشي از اراده انسان براي خلاقيت بود و مفهومي نزديك به «بدعت» در فرهنگ اسلامي داشت. اما همزمان با سنت‎زدايي در امور اجتماعي اروپا در عصر روشن‎گري، واژه‎هايي چون مدرن و مد نيز تقديس شدند و بيشتر مقبوليت عمومي يافتند.

طبق نظريه «جرج سيمل»، مد همان تغيير غيرمتمركز جنبه‎هاي فرهنگي زندگي است و از يك تنش اساسي و پايه‎اي در وضعيت اجتماعي انسان‎ها ناشي مي‎شود. از يك طرف، هركدام از ما تمايل داريم از ديگران تقليد كنيم و از طرف ديگر، دوست داريم نسب به ديگران متفاوت باشيم. طبيعي است كه بعضي از ما بيشتر تمايل داريم از ديگران تقليد كنيم و در اصل به متحدالشكل شدن و يا وفق دادن خود با ديگران اهميت زيادي مي‎دهيم؛ در حالي كه بعضي ديگر دوست دارند از بقيه افراد متمايز باشند و به عبارتي مايلند با ديگران تطابق نداشته باشند و مجزا از سايرين به نظر برسند. جريان مد به هر دوي اين تمايلات توجه مي‎كند و براي اين كه بتواند خوب كار كند، بايد دل هر دو گروه را به‎دست آورد.

«سيمل» كه نظريات او درباره مد همچنان مورد استفاده قرار مي‎گيرد، معتقد است هر دوي اين تمايلات افراطي به ماهيت انسان بر مي‎گردد. انسان‎ها از يك طرف دوست دارند عين همسايه خود عمل كنند و از طرف ديگر از او متمايز باشند. چشم به زندگي ديگران دوخته‎اند تا مثل آن‎ها عمل كنند و از طرفی مايلند نسبت به همان آدم ها تفاوت داشته باشند و همين مسئله است كه بحث مد و مدگرايي را دامن زده است.

فلسفیدن درباره مد

مد به‎عنوان یک دغدغه، نگاه و سبک زندگی اجتماعی، اکنون مورد توجه گستره وسیعی از جامعه جهانی قرار دارد. مد شدن، مد بودن، مد ایجاد کردن و ... از آن‎جا که بیشتر مسئله‎ای اجتماعی - اقتصادی است، کمتر مورد توجه اندیشه فلسفی قرار گرفته و به نظر می‎رسد غفلت فلسفی از این پدیده چندان خوشایند نباشد؛ چراکه به تدریج تبدیل به یکی از اجزای مهم زندگی اجتماعی و نظام اقتصادی مدرن شده است. پرسش‎های زیر گشایش دریچه‎ای است برای این موضوع.

مد چیست؟ چگونه پیدا شد و پا گرفت؟

علت پیدایش و ناپدید شدن یک مد چیست؟

میان مد و زیبایی چه ارتباطی برقرار است؟ آیا هر مدی زیباست یا هر زیبایی مد می‎شود؟ آیا ممکن است چیز نازیبایی مد شود؟ آیا مد شدن و دمده شدن به معنای نسبی بودن زیبایی است؟

رابطه مد بودن و خوب بودن چیست؟ آیا مد بودن به معنای خوب بودن است؟ آیا انسان‎های خوب به دنبال مد می‎روند؟

میان مد و شخصیت اجتماعی چه تعاملی برقرار است؟ آیا مد بودن شخصیت اجتماعی می‎آورد؟ اگر نمی‎آورد چرا بسیاری می‎پندارند که در صورت دمده بودن از جایگاه اجتماعی مورد علاقه خود دور خواهند شد؟

تعامل درون با مد به عنوان یک مسئله بیرونی چیست؟ آیا مد بودن موجب تقویت درون می‎گردد و یا بالعکس؟

مد بودن چه زمانی اتفاق می‎افتد؟ آیا هر فردی می‎تواند مد باشد؟ افرادی که مد می‎شوند از چه ویژگی‎هایی برخوردارند؟ و و و...