انديشه و هويت پيدا مي کند. انديشه هنري اگرچه جدا از انديشه ادراکي و استدلالي نيست، ليکن داراي هويت و مکانيسم مختص به خود است.

به طوري که احتجاج و اثبات و افکار که اساس انديشه استدلالي را تشکيل مي دهد؛ در انديشه هنري صرفا به عنوان يک ناظر بر اصل مهم زيباشناختي از ساختار کلام است. به تعبيري عقل استدلالي وقتي ساختار اثر هنري فاقد زيباشناختي معين و متصل باشد به عنوان ناظر بر اين موضوع که اثر فاقد هويت هنري است عمل مي کند و در اين باره هيچ گونه اثبات يا انکاري غير از زيبايي اثر و صرفا به عنوان يک تاثيرکننده براي آفريننده اثر انجام نمي دهد. اصولا تفکر و انديشه مهمترين و اصلي ترين عنصر در انسان هاست.

همين است که انسان را به سبب دارا بودن انديشه و تفکر از ساير موجودات متمايز مي کند. اساس هستي و زندگي نوع بشر در کره زمين تفکر و انديشه است. بسياري از بيماري هاي رواني که بشر به آن مبتلاست ريشه در نابساماني هاي انديشه و تفکر دارد. حتي ثابت شده است که بسياري از امراض غيرروحي به سبب پريشاني تفکر و انديشه به وجود مي آيد. در اين راستا روان شناسان مولفه هايي براي يک تفکر سالم در نظر دارند. بارزترين آن تعادل و تعامل بين انديشه و احساس است.

البته بحث انديشه بسيار مفصل است که در اين مقال و مجال نمي گنجد. درباره انديشه هنري که تابع احتجاج (دلايل) به اثبات و انکار نيست، احساس هنرمندانه چگونه مي تواند خود را متناسب با انديشه متصل به هنر کند؟ همان طور که گفته شد انديشه هنري بر مدار مقوله اي به نام زيباشناختي دور مي زند، به تعبيري يکي از وظايف انديشه هنري در مقام ناظر متقارب شدن با زيبايي هر اثر هنري در زيرساخت هاست.

به همين منظور هر چه اثر از قدرت زيبايي بالايي برخوردار باشد، يقينا انديشه قدرتمندي نيز به همراه دارد. انديشه هنري و زيبايي اثر در ژرف ساخت پيوند بسيار عميقي با هم دارند. اين پيوند که به نوعي سينرژيسم همديگر هستند، در ساختار اثر هنري به نحو مطلوبي نمايان مي شود. اين موضوع در هر سبک و مرامي مصداق پيدا مي کند حتي سوررئال ترين (فراواقعي ترين) آثار اگر در ژرف ساخت داراي يک زيباشناختي متصل به سوژه و محتوا باشد، دقيقا با انديشه پيوند اصلي و ارگانيک برقرار مي کند. برخي از روان شناسان انديشه هنري را مطابق با جنون هنري قلمداد کردند، و بر اين عقيده اند که هنرمند پيش از شروع پردازش اثر و کمي بعد از آن، دچار نوعي پريشاني رواني و ذهني مي شود. به عنوان مثال شاعر ديوانه، شاعر شوريده حال، عارف شيدا و...

که لقب بسياري از بزرگان و انديشمندان شعر و ادب و فلسفه و کلام در گذشته کشور ايران بوده است، اما امروزه با توجه به تغيير ساختار بسياري از پديده ها، اين موضوع شکل ديگري به خود گرفته است.

جنون هنري جزو مباحثي است که در روان شناسي هنر هميشه مورد بحث و فحص قرار مي گيرد.