سال ۲۰۰۴ با خاطره هراس و وحشت حملات تروريستى در مادريد و بسلان در ياد مى ماند، چنان كه پايانش هم با فاجعه مهيب سونامى در آسيا براى نسل ها فراموش نخواهد شد. همزمان تراژدى دارفور در سودان هم چهره دردبارش را آشكار كرد؛ جايى كه هفتاد هزار نفر جان باختند و بسيارى ديگر در پيامد خشونت ها از خانه و كاشانه خود آواره شدند. عراق نيز همچنان بحرانى بى پايان مى نمود و جاى خود را در عنوان هاى صفحه اول روزنامه ها حفظ كرد اما برخلاف پيش بينى ها، تبعات جنگ، دامنگير جورج بوش نشد و او از انتخابات رياست جمهورى آمريكا پيروز بيرون آمد. اندكى پيش از آن، مردم افغانستان نيز فرصت يافتند تا پس از سال ها جنگ و ويرانى براى نخستين بار در انتخابات رياست جمهورى شركت كنند.

• ۲۸ ژانويه - گزارش درباره مرگ ديويد كلى

گزارش لرد هاتن قاضى ارشد بريتانيايى درباره وقايع و تحولاتى كه به مرگ ديويد كلى دانشمند تسليحاتى بريتانيا منجر شد، به شدت نسبت به گزارش بى بى سى انتقادآميز بود. او گزارش هاى بى بى سى درباره اين ادعا كه دولت تونى بلر، پرونده سلاح هاى كشتار جمعى عراق را «آب و تاب» داده است، «بى اساس» دانست. در پيامد اين تحقيقات، مديرعامل و رئيس هيات امناى بى بى سى استعفا دادند.

•۱۱ مارس- بمب گذارى در چهار قطار شهرى مادريد ۱۹۱ كشته و صدها زخمى به جا گذاشت

يك گروه اسلام گرا كه با القاعده در ارتباط بود، تقريباً به طور همزمان در سه ايستگاه راه آهن مادريد، پايتخت اسپانيا، بمب گذارى كرد. اين انفجارهاى مهيب تنها چند روز پيش از انتخابات سراسرى اسپانيا رخ داد. راى گيرى بر اساس برنامه قبلى انجام شد و اسپانيايى ها، به طور غيرمنتظره اى، اسنار نخست وزير وقت را كنار گذاشتند و خوسه لوئيس رودريگس ساپاته رو را جايگزين او كردند.

• ۲۲ مارس- شيخ احمد ياسين كشته شد

شيخ احمد ياسين، رهبر معنوى حماس، هنگامى كه از مسجدى در غزه بازمى گشت، در حمله هوايى اسرائيل كشته شد. ده ها هزار نفر در مراسم سوگوارى او شركت كردند. حدود يك ماه بعد عبدالعزيز رنتيسى رهبر ديگر حماس نيز در حمله موشكى اسرائيلى ها كشته شد.

• ۲۲ آوريل- بر اثر تصادم دو قطار حامل سوخت در كره شمالى، ۱۶۰ نفر كشته و ۱۳۰۰ نفر زخمى شدند

حادثه مرگبار تصادم دو قطار حامل سوخت در شهر ريونگچون كره شمالى سبب شد تا اين دولت كه استالينى است و انزواجو، در اقدامى بى سابقه به كمك هاى بين المللى روى آورد. بسيارى در اين حادثه مجروح و يا نابينا شدند.

• ۲۹ آوريل- انتشار تصاوير سوءرفتار در ابوغريب

در اواخر ماه آوريل مجموعه  عكس هايى درباره وضعيت زندان ابوغريب، واقع در نزديكى بغداد، منتشر شد كه نيروهاى آمريكا را به آزار و شكنجه زندانيان عراقى متهم مى كرد. در اين تصاوير تكان دهنده، زندانيان برهنه اى نمايش داده شدند  كه توسط سگ ها مورد ارعاب قرار مى گرفتند و به تقليد رفتارهاى جنسى وادار مى شدند. نگهبانانى كه متهم به سوءرفتار بودند مورد بازپرسى قرار گرفتند اما برخى اين پرسش را طرح كردند كه آيا افرادى در رده هاى بالاتر فرماندهى نيز از آنچه رخ داده است باخبر بوده اند يا نه.

• اول مه- ده كشور تازه به اتحاديه اروپا پيوستند

در نيمه شب نخستين روز از ماه مه، پانزده عضو قديمى اتحاديه اروپا، قبرس، جمهورى چك، استونى، مجارستان، ليتوانى، لتونى، مالت، لهستان، اسلواكى و اسلوونى را در جمع خود پذيرا شدند. اين گام تاريخى براى توسعه اتحاديه اروپا با مراسم جشن در سراسر دولت هاى عضو همراه بود. با پيوستن اين ده كشور شمار اعضاى اين اتحاديه به ۲۵ كشور رسيد.

• ۱۱ ژوئن- تشييع جنازه رونالد ريگان در واشينگتن

رونالد ريگان، رئيس جمهور پيشين آمريكا، پس از سال ها ابتلا به بيمارى آلزايمر، در ماه ژوئن درگذشت. بسيارى از رهبران پيشين و كنونى جهان از جمله مارگارت تاچر، نخست وزير سابق بريتانيا، در كنار جورج بوش، رئيس جمهور كنونى آمريكا، براى حضور در مراسم رسمى تشييع جنازه رونالد ريگان در كليساى جامع ملى واشينگتن حضور يافتند.

• ۲۸ ژوئن- حاكميت عراق را به عراقى ها برگشت

در مراسمى ساده در بغداد كه دو روز پيش از موعد انجام شد تا طرح هاى احتمالى براى شورش را ناكام بگذارد، پل برمر، رئيس تشكيلات آمريكايى اداره عراق، حاكميت اين كشور را به مقامات عراقى تحويل داد. اياد علاوى نخست وزير وقت عراق و وزراى كابينه او در همان روز سوگند خوردند اما اين مراسم نيز تحت تدابير امنيتى برگزار شد.

• ۱۴ ژوئيه- گزارش باتلر منتشر شد

كميته تحقيقى به رياست لرد باتلر تشكيل شد تا تعارض ميان ارزيابى هاى اطلاعاتى بريتانيا كه پيش از جنگ عراق ارائه شده بود را با مستنداتى كه پس از اشغال اين كشور به دست آمده است بررسى كند. اين كميته در گزارش خود، صحت اطلاعاتى را مورد شك و ترديد قرار داد كه براى توجيه جنگ عراق به كار رفته بود. ماه ها بعد در هفتم اكتبر، گروه جست وجوى تسليحات عراق، اعلام كرد كه اين كشور داراى زرادخانه سلاح هاى كشتار جمعى نبوده است.

• ۲۲ ژوئيه- انتشار گزارش كميته تحقيق ۱۱ سپتامبر

كميته تحقيق درباره حملات يازدهم سپتامبر در واشينگتن و نيويورك، كه در آن نزديك به ۳۰۰۰ نفر كشته شدند، دولتمردان آمريكا را سرزنش كرد كه نتوانسته اند اهميت تهديدهاى القاعده را درك كنند. اين كميته تشريح كرد كه چگونه القاعده امكان يافته بود تا به يك خطر واقعى عليه آمريكا تبديل شود و به دولت آمريكا توصيه كرد كه دستگاه هاى اطلاعاتى خود را به طور گسترده اى ترميم و نوسازى كند.

• ۱۲ اوت- شورش وفاداران صدر در شهر نجف

پيكارجويان هوادار مقتدى صدر، روحانى تندروى شيعه، در ماه اوت شهر مقدس نجف را به تصرف درآوردند. درگيرى خونبار ميان اين شورشيان كه با نام ارتش مهدى شناخته مى شوند با نيروهاى ائتلاف به رهبرى آمريكا، سه هفته به طول انجاميد تا آنكه سرانجام با آتش بسى ميان دو طرف پايان يافت.

• ۳ سپتامبر- پايان بحران بسلان با كشته شدن ۳۰۰ نفر

مهاجمان مسلح چچنى، بيش از ۱۰۰۰ نفر از كودكان و والدينشان را در سالن ورزش مدرسه شماره يك بسلان به مدت سه روز گروگان گرفتند. شهر بسلان در جمهورى خودمختار اوستياى شمالى در جنوب فدراسيون روسيه واقع است. در حالى كه مقامات دولتى اعلام كرده بودند كه براى مقابله با گروگان گيرى به خشونت متوسل نخواهند شد اما بامداد سوم سپتامبر، اين مدرسه صحنه تيراندازى و انفجارهاى متوالى شد. نيروهاى نظامى روسيه مى گويند كه حمله آنها در واكنش به اقدام گروگان گيران بوده است كه به سوى گروگان هاى فرارى تيراندازى مى كرده اند. در درگيرى هايى كه پس از آن رخ داد، صدها نفر كه بيشتر آنها كودك بودند كشته شدند.

• ۹ اكتبر- انتخابات رياست جمهورى در افغانستان

حامد كرزى كه از زمان سقوط طالبان حكومت افغانستان را هدايت مى كرد، در نخستين انتخابات رياست جمهورى افغانستان پيروز شد. تحليلگران مى گويند كرزى تلاش خواهد كرد تا از اقتدار و مشروعيت تازه اش براى اتحاد افغانستان بهره بگيرد كه هنوز از رقابت هاى مذهبى، منطقه اى و قبيله اى رنج مى برد.

• ۲ نوامبر- بوش دوباره رئيس جمهور آمريكا شد

جورج بوش پس از رقابتى بسيار فشرده، رقيب خود جان كرى را در انتخابات رياست جمهورى آمريكا شكست داد تا براى دومين بار به اين مقام برگزيده شود. بوش كه هم آراى الكتورال و هم مجموع آراى مردمى را برنده شد، بر مشروعيت جايگاه خود افزود.

• ۱۱ نوامبر- ياسر عرفات رهبر فلسطين درگذشت

پس از شايعات فراوان و چندين روز شك و گمان، ياسر عرفات در سن هفتاد و پنج سالگى در بيمارستانى در پاريس درگذشت. او در اين بيمارستان براى درمان نارسايى خونى بسترى شده بود. پيكر مردى كه براى مدتى بيش از چهل سال رهبرى مردم فلسطين را برعهده داشت براى مراسم تشيع جنازه رسمى به مصر برده شد و سپس براى خاكسپارى به اقامتگاهش در رام الله بازگردانده شد.

• ۲۲ نوامبر- ده ها هزار اوكراينى  به نتايج انتخابات رياست جمهورى اعتراض كردند

مخالفان دولت در خيابان هاى پايتخت و ساير شهرهاى اوكراين به تظاهرات پرداختند تا به نتايج انتخابات رياست جمهورى اعتراض كنند. بر اساس نتايج رسمى، ويكتور يانوكويچ، نخست وزير اوكراين، برنده انتخابات معرفى شده بود اما بسيارى باور داشتند كه برنده واقعى رقيب او ويكتور يوشچنكو است. پس از دو هفته مقاومت و نافرمانى مدنى كه هزاران اوكراينى در آن شركت داشتند، ديوان عالى اوكراين راى به برگزارى دور تازه اى از انتخابات داد. در دور جديد انتخابات ويكتور يوشچنكو كانديداى مخالفان پيروز شد.

• ۱۵ دسامبر- وزير كشور بريتانيا استعفا داد

ديويد بلانكت به دنبال ادعاهايى مبنى بر اينكه درخواست ويزا براى پرستار بچه معشوقه پيشينش، سريع تر از معمول رسيدگى شده است، از مقام وزارت كشور بريتانيا استعفا داد. بلانكت پس از آن كه تحقيقات نشان داد درباره اين درخواست ويزا ميان دفتر او و اداره مهاجرت اى ميل هايى رد و بدل شده است، تصميم گرفت كه استعفا بدهد. ديويد بلانكت از سياستمداران مقتدر حزب كارگر و از چهره هاى اصلى كابينه تونى بلر بود.

• ۲۶ دسامبر- فاجعه سونامى در آسيا جان ۱۵۰ هزار نفر را گرفت

درست يك سال پس از زمين لرزه ويرانگر بم، وقوع زلزله اى سهمگين به بزرگى ۹/ ۸ در مقياس مومان در بستر اقيانوس هند، امواج توفنده اى موسوم به «سونامى» را برانگيخت كه ارتفاع آنها در نقاطى به حدود ده متر مى رسيد و با سرعتى تا چندصد كيلومتر در ساعت به ساحل هجوم مى آورد. هجوم اين موج هاى توفنده، جدا از تخريب گسترده بناها، تاسيسات و خانه هايى كه در نزديكى ساحل واقع بودند، ده ها هزار ساكن بومى و جهانگردى را كه در سواحل كشورهاى منطقه از جمله سريلانكا، اندونزى، تايلند، هند، مالزى، بنگلادش، برمه و مالديو حضور داشتند به كام دريا كشيد. گستردگى اين امواج چنان بود كه حتى در برخى كشورهاى آفريقايى چون سومالى، كنيا و تانزانيا نيز تلفاتى را به دنبال آورد. شمار كشتگان از نخستين روز حادثه، لحظه به لحظه و با شتاب افزايش مى يابد و در آخرين خبرها به ۱۵۰ هزار قربانى اشاره شده است اما پيش بينى مى شود اين تعداد بيشتر شود.