در دومين سالگرد حملات تروريستي يازده سپتامبر ، آدم به ياد چيزهاي زيادي مي افتد كه بايد در خصوص آنها فكر كند ، خصوصا با ديدن آسمان آبي و بدون ابر نيويورك كه يادآور آن روز مي باشد.
يكي از چيزهاي مهمي كه مطبوعات بايد درخصوص آن بينديشند و براي آن پاسخ قانع كننده اي ارائه دهند اين حقيقت بسيار ساده است كه دوسوم از مردم امريكا با گذشت 2 سال از آن حوادث ، هنوز بر اين باور مانده اند كه صدام حسين در اين حوادث نقش داشته است و اين امر علي رغم اين واقعيت است كه هيچ مدرك و شاهدي بر اين ادعا از سوي رهبران واشنگتن ارائه نشده است (حتي اتهام بعدي ، يعني ارتباط صدام با سازمان القاعده نيز هيچگاه ثابت نشده است).
بايد بپرسيم كه رسانه ها تا چه حد در القاء اين باور غلط در ذهن مردم امريكا مقصر بوده اند؟ اين سوال كوچكي نيست ، خصوصا آن كه تحقيقات و نظرسنجي ها نشان داده است كه عمده مردم امريكا تنها به همين دليل واهي از حمله نظامي جرج دبليو بوش به عراق حمايت كرده اند.
اين يعني اگر رسانه ها چنين اتهام خيالي و غيرواقعي را روشن مي ساختند ممكن بود طرفداران جنگ و حاميان پرزيدنت بوش تا اندازه بسيار زيادي كم مي شدند.
همين تحقيقات نشان مي دهد كه عمده حمايت امريكايي ها از حضور نظامي در عراق مجددا به دليل همين باور غلط صورت گرفته است.
به طور قطع ، حداقل بخشي از اين تقصير بر گردن رسانه ها است ، اما چقدر؟ همه ما مي دانيم كه سرمنشاء اين خط نادرست كاخ سفيد و حاميان آن است.
و اجازه دهيد فراموش نكنيم كه نظرسنجي ها همواره نشان داده اند كه تعداد قابل ملاحظه اي از امريكايي ها به راحتي هر چيزي را باور مي كنند - درست مثل اين باور احمقانه كه الويس پريسلي هنوز زنده است و يا اين كه تبعيض نژادي براي هميشه از بين رفته - و اين هيچ ارتباطي به رسانه ها ندارد.
آخرين نظرسنجي در اين خصوص ، چندي پيش توسط واشنگتن پست منتشر شد.
اين نظرسنجي نشان داد كه 69 درصد گفته اند صدام به احتمال زياد شخصا در حوادث تروريستي يازده سپتامبر دخالت داشته است.
بسياري از طرفداران جمهوريخواهان ، دموكرات ها و حتي مستقلين به اين موضوع اعتقاد دارند.
آسوشيتدپرس در يك گزارش جامع در اين خصوص مي گويد: «اعتقاد به وجود اين ارتباط ، در حالي است كه هيچ سند و مدركي براي اثبات آن وجود نداشته است».
لذا نتيجه مي گيريم تغيير چنداني در باور افكار عمومي امريكا از سال گذشته تاكنون بوجود نيامده است و آنها همچنان آن طور كه در نظرسنجي اوائل امسال مشخص شد بر اين باورند كه يك يا حتي تعداد بيشتري از هواپيماربايان از عراق دستور مي گرفته اند حال آن كه به هيچ وجه چنين چيزي وجود نداشته است.
در مصاحبه هاي بعدي انجام شده توسط واشنگتن پست با افراد نظرسنجي شده ، آنها به وضوح از بيان اين كه چرا چنين تصوري دارند ، عاجزند آنها حتي نمي توانند توضيح دهند كه چرا چنين باوري در ذهن آنها فرو رفته است.
برخي از آنها البته گفته اند كه وجود اين ارتباط را از لابلاي اخبار و گزارش هاي رسانه ها بدست آورده اند و برخي ديگر از سابقه ذهني بدي كه از صدام داشته اند به اين نتيجه رسيده اند.
مثلا پيتر بانكرز يك متصدي تبليغات فيلم هاي سينمايي در نيويورك مي گويد: «احساس مي كنم اين باور كه صدام در پشت حملات تروريستي 11 سپتامبر بوده است از طريق تكنيك هاي به كار گرفته شده توسط روابط عمومي ها به ذهن من وارد شده اما خودم هم نمي دانم كي و چگونه اين اتفاق افتاده است؟».
او در ادامه جمله عجيب تري مي گويد: «من احساس مي كنم كه در كل همه ضدامريكايي ها به نوعي با يكديگر هم دست اند».
درست مشابه اين حرفها را از خانمي به نام كيم موريسون مي شنويم او يك معلم 32 ساله از پلي موث است و اعتقاد خود به اين كه صدام در حملات يازده سپتامبر دست داشته را اينگونه شرح مي دهد: «من احساس مي كنم كه اين يك حدس قوي است كه از طريق تلويزيون شكل گرفته است».
او مي گويد چيزهايي كه از رسانه ها شنيده به او و سايرين اينگونه القاء كرده است كه صدام با هر چيزي كه به القاعده مربوط مي شود مرتبط مي باشد.
من هرگز به نظرسنجي هاي غيرعلمي مثل هماني كه توسط AOL انجام شد اعتماد نمي كنم.
اگرچه خيلي جالب بود بدانيد كه وقتي در AOL راي خود را دادم نتيجه نشان مي داد كه : 40 درصد از امريكايي ها ارتباط صدام با حملات را تاييد شده و قطعي مي دانند ، 35 درصد احتمال مي دهند و تنها 25 درصد از آنها با آن مخالفند.
به هر حال خواه ناخواه افكار عمومي اين باور غلط را فرو نگذاشته است و بدون آن كه همه چيز را سر رسانه ها خراب كنيم بايد بگويم كه اين يقينا نتيجه كم كاري رسانه ها در روشنگري و آموزش حقايق به افكار عمومي است كه بايد همانگونه كه برخي از سازمانها مانند E&P در خصوص آن هشدار داده اند به آن توجه ويژه شود.
يادم نمي رود كه چند سال پيش نظرسنجي هايي را ديدم كه نشان مي داد 30 درصد از امريكايي ها فكر مي كنند اين روسها بوده اند كه ژاپن را با بمب اتم مورد حمله قرار دادند! و نظرسنجي ديگري مي گفت كه 20 درصد از مردم امريكا فكر مي كنند اين ژاپني ها بوده اند كه براي اولين بار از بمب اتم استفاده كرده اند! حال آن كه اين يك واقعه بزرگ تاريخي است كه مربوط به بيش از نيم قرن پيش مي شود.