به رغم اينكه برخي مقامات آمريكايي ميكوشند، تلاشهاي كره شمالي در از سرگيري فعاليتهاي هستهاي را اقدامي براي گرفتن امتياز اقتصادي از آمريكا تلقي كنند، روند و نوع موضعگيريهاي كره شمالي، حاكي از آن است كه «پيونگ يانگ» در پي ايجاد يك اقتصاد هستهاي براي رهايي از معضلاتي است كه اين كشور با آن روبرو ميباشد.
نقطه آغازين چنين حركتي را بايد در قطع كمكهاي مالي و اقتصادي آمريكا به كره شمالي دانست. واشنگتن، دليل اين اقدام را عدم پايبندي به موافقت نامه 1964 ذكر كرد كه بنا بر آن «پيونگ يانگ» در قبال دست كشيدن از تلاشهاي هستهاي، از آمريكا كمكهاي اقتصادي دريافت ميكرد.
البته اين كشور در اوايل دهه 60 ميلادي نيز طي اقداماتي، آمريكا را تهديد كرد كه چنانچه به كمكهاي اقتصادي خود ادامه ندهد، از پيمان منع گسترش سلاحهاي هستهاي خارج خواهد شد.
تلاشهاي كره شمالي براي تبديل شدن به قدرت هستهاي
هرچند در آن زمان، كره از مرز تهديد فراتر نرفت، اما اين بار يك رشته عمليات جديد را به اجرا گذاشته كه نمايانگر سناريويي از پيش تعيين شده است. كره شمالي نخست يك كشتي حاوي موشكهاي «اسكاد» را عازم يمن كرد، سپس نمايندگان آژانس انرژي اتمي ـ كه در اين كشور مستقر بودند ـ را اخراج و بلافاصله پس از آن، خروج خود را از پيمان منع گسترش سلاحهاي هستهاي اعلام كرد.
كره شمالي با اعلام «جنگ هستهاي با آمريكا» طوري وانمود كرد كه گويي در پي آن است كه با اتكا به قدرت هستهاي خود، از نيازهاي اقتصادياش به واشنگتن بكاهد، شاهد اين مدعا آن است كه پس از بازديد نماينده ويژه كوفي عنان از اين كشور، به جاي آنكه سخن از ميزان تمايل مقامات «پيونگ يانگ» براي دست كشيدن از تلاشهاي هستهاي در مقابل دريافت كمكهاي غذايي به ميان آمد، اين مطلب از سوي مقامات پيونگ يانگ اعلام شد كه «معامله بر سر كمكهاي اقتصادي» منتفي است و خطري بزرگ پيش روست.
تاكنون كره شمالي نه تنها به كمكهاي اقتصادي آمريكا توجهي نكرده، بلكه به وعده كمك 5/3 ميليارد دلاري آمريكا در قبال دست كشيدن از فعاليتهاي هستهاي نيز وقعي ننهاده و تنها خواهان امضاي پيمان عدم تجاوز با آمريكاست.
چنين مواضعي، نشان دهنده آن است كه پيونگ يانگ بر خلاف گذشته ـ كه خواهان گرفتن امتيازات اقتصادي از آمريكا بود ـ اكنون در پي آن است كه از وابستگي به خارج، از طريق ايجاد «اقتصاد هستهاي» رهايي يابد. درباره سودآوري فعاليتهاي اتمي كره شمالي، نشريه «نيوزويك» به نقل از رامسفلد (وزير دفاع آمريكا) نوشته است كه صادرات موشك، نيمي از صادرات يك ميليارد دلاري كره شمالي را تشكيل ميدهد. وي اضافه كرده كه پيونگ يانگ تا 6 سال ديگر، قادر است يكصد بمب اتمي توليد كند. رييس آژانس انرژي اتمي نيز هشدار داد كه اگر نيروگاه 5 مگاواتي كره شمالي، آزمايش سوخت اتمي را آغاز كند ميتواند مقادير قابل توجهي پلوتونيوم تسليحاتي توليد كند.
در عين حال اين كشور ميكوشد تا در كنار تأسيس تجهيزات هستهاي، به فروش توليدات هستهاي نيز اقدام كند. در كنار فعاليتهاي كشور، اين آمريكا نيز با نگراني فراوان، جاسوسان خود را به كار گمارده تا به هر نحو ممكن، اقدامات هستهاي كره را تحت كنترل و نظارت خود درآورده و آن را محدود كند. به نظر ميرسد پس از فراغت آمريكا از جنگ با عراق، رويدادهاي پيش آمده معادلات مزبور را به نحوي ديگر رقم بزند.
