دكتر ماهاتير محمد پس از 22 سال به عنوان نخست وزير مالزي از پست خود كناره گيري كرد. روز جمعه مراسم تحليف نخست وزير جديد مالزي، عبدالله احمد بدوي، با حضور سيد سراج الدين پوترا جمال علي، پادشاه اين كشور برگزار شد. عبدالله، معاون سابق ماهاتير، كه لباس سنتي مالايايي به تن داشت، قسم خورد تا «شرافتمندانه و با تمام توان به تمام تعهداتي كه اين مقام برعهده اش مي گذارد عمل كند.». ماهاتير محمد در حالي از قدرت كناره گيري مي كند كه اظهارات اخير او در كنفرانس كشورهاي اسلامي درباره يهوديان و موضع گيري تند او در برابر آنان او را در صدر انتخاب روزهاي گذشته قرار داده بود.
ماهاتير 77 ساله كه از سال 81 نخست وزير مالزي بوده است، در تبديل مالزي از يك كشور فقير به يكي از قطب هاي صنعتي و اقتصادي آسياي جنوب شرقي نقش مهمي ايفا كرده است. او روز پنجشنبه براي آخرين بار در مجلس مالزي حاضر شد و از اقتصاد و رابطه اش با دموكراسي سخن گفت. او گفت كه مالزي در 50 سال گذشته به يكي از كشورهاي صنعتي تبديل شده است و هشدار داد كه آزادي هاي دموكراتيك ممكن است به آنارشيسم منجر شود. او همچنين گفت كه در جامعه چند نژادي مالزي در صورتي كه از وحدت ملي حمايت نشود، اوضاع بسيار خطرناك خواهد شد. دكتر ماهاتير كه به فردي رك گو و عمل گرا مشهور است، همواره از روند دموكراسي غربي انتقاد كرده است.
ماهاتير محمد فعاليت هاي سياسي اش را از سال 1946 آغاز كرد، بيست و يك سال داشت كه به سازمان ملي مالزي متحد Umno كه توسط ناسيوناليست ها بنا نهاده شده بود، پيوست. او در دانشگاه مالايا، پزشكي خواند و مدت هفت سال در خانه اش به كار طبابت مشغول بود. در سال 1964 به عنوان نماينده Umno به پارلمان مالزي راه يافت. اما در سال 1969 كرسي خود رادر مجلس از دست داد و از حزب خود نيز اخراج شد. دليل آن نوشتن نامه سرگشاده اي به تنكو عبدالرحمن بود كه در آن نخست وزير مالزي را به خاطر بي توجهي به وحدت مالزي مورد انتقاد شديد قرارداده بود. در زمان دوري از سياست به كار نظري پرداخت و ايده هايش را در كتاب جنجالي با نام «مشكل اساسي مالزي» به چاپ رساند. اونوشت كه مالزيايي ها از زمان استعمار كاملا كنار گذاشته شده اند و آنها را به خاطر قبول اين موفقيت و تن دادن به اين وضعيت به شدت سرزنش كرد. او از همان جا ايده مخالفت با غرب و استعمار جديد را به خاطر مانع تراشي بر سر راه پيشرفت مالزي در ذهن پرورش داد.
كتاب آن قدر مورد توجه قرار گرفت كه رهبران جوان Umno، از او خواستند به حزب بازگردد و در سال 1974 باز هم به عضويت پارلمان درآمد و به عنوان وزير آموزش انتخاب شد. چهارسال معاون رهبر حزب بود و نهايتا در سال 1981 به نخست وزيري مالزي رسيد. او شروع به عملي كردن ايده هايش كرد و با الگو قراردادن ژاپن، كشورش را از يك صادركننده لاستيك و حلبي به توليدكننده تجهيزات الكترونيك، فولاد و ماشين تبديل كرد. او همواره به دنبال دفاع از ارزش هاي آسيايي و مالزيايي بود و از برخورد دوگانه غرب انتقاد مي كرد. اين رويكرد او در كشورهاي در حال توسعه نيز تأثير گذاشت. دنبال كردن پروژه هايي مانند ساخت بلندترين برج هاي دنيا، برج هاي دوقلوي مالزي نيز نشان از توجه او به غرور ملي و مطرح كردن مالزي در سطح بين المللي بود. سال 1997 زماني كه آسياي جنوب شرقي با بحران اقتصادي شديدي روبه رو شد، او نظركساني را كه نقشه هاي بلندپروازانه اش را دليل بدهي هاي سرسام آور مالزي مي دانستند، رد كرد و تقصير را به گردن دلالان خارجي انداخت و آن را نتيجه «يك توطئه جهاني يهودي» دانست. رابطه او با غرب به دليل موضع گيري هاي تند و گزنده اش همواره روبه افول بوده است.
در ماه ژوئن امسال نيز ماهاتير از غربي ها و مشخصا اروپايي هاي آنگلوساكسون به عنوان حاميان اصلي «جنگ، فساد و كشتار» نام برد. چند روز قبل از كناره گيري از قدرت نيز، با اظهارات ضد يهودي اش، خشم اسرائيل و آمريكايي ها را برانگيخت و رفتنش را نيز با جنجال همراه كرد. كشورهاي غربي و به خصوص آمريكا از كناره گيري ماهاتير خوشحال هستند و تمام توجه خود را به نخست وزير جديد معطوف كرده اند. آنها اميدوارند عبدالله احمد بداوي كه در دنياي سياست از او با نام «آقاي خوب» ياد مي كنند، رويه سلفش را در پيش نگيرد و موضع دوستانه تري نسبت به غربي ها اتخاذ كند. عبدالله 63 ساله تحصيلات اسلامي دارد. او بعد از مرگ پدرش، كه از بنيانگذاران حزب Umno بود، وارد سياست شد و در سال 1978 به نمايندگي پارلمان مالزي انتخاب شد. او به سرعت پيشرفت كرد و مسئوليت هايي مانند وزارت آموزش، دفاع و نهايتا در سال 1991 وزارت خارجه را به عهده گرفت، بعد از محكوميت و زنداني شدن، انور ابراهيم، معاون نخست وزيري وقت، به دليل فساد و ارتشا در سال 1999 جايگزين او شد.
او چهارمين معاون ماهاتير بود و با رفتاري كاملا حساب شده و متعادل توانست تا آخر هم در اين پست بماند. اما تحليل گران سياسي شك دارند كه او بتواند بعد از تصدي پست نخست وزيري و نشستن به جاي ماهاتير بتواند يك جنتلمن سياسي مدرن باقي بماند. انتظارات داخلي و خارجي و ادامه دادن راهي كه ماهاتير آغاز كرده است چالش هاي بزرگي است كه عبدالله نخست وزير با آن روبه روست، هر چند انتظار مي رود حمايت كامل ماهاتير تا حدي او را از انتقادات شديد در امان نگاه دارد. او خود نيز خوب مي داند كه تكيه زدن بر صندلي نخست وزيري، حداقل در ابتداي راه، تكيه زدن بر صندلي ماهاتير محمد است و همگان منتظر اولين اقدامات او در اين مقام هستند.