باشگاه را خانه خود بسازيد ورود اعضا کاربر میهمان به باشگاه خوش آمدي امروز يكشنبه 1 فروردين 1389 كاربران برخط 99 نفر



متن اخبار كتاب تصوير صدا سيما       منابع افراد مطالعات موضوعي مطالعات منطقه اي صفحات ويژه لغتنامه
  
  
    
◄ كمونيسم
ارسال صفحه براي دوستان اظهار نظر امتياز به صفحه چاپ

كمونيسم(communism)، اين اصطلاح از ريشه‌ي لاتيني «كمونيس»(communis) به معناي «اشتراكي» گرفته شده است، و دسته‌اي از ايده‌هاي اجتماعي و يك سنت ايدئولوژيك (نك ايدئولوژي) را دربرمي‌گيرد كه غايت آن مالكيت اشتراكي همه‌ي داراييهاست. بدين ترتيب، مراد از «كمونيسم ابتدايي»، نظام اقتصادي جامعه‌هاي ابتدايي‌ست كه گويا در آنها منابع اساسي اقتصادي (مانند زمين، قايقها و جز آن) به تمامي جامعه تعلق داشته است نه به افراد و خانواده‌ها. كاربرد كلي اين اصطلاح موارد و انواع بسياري از نظامهاي اجتماعي را دربرمي‌گيرد، مانند جامعه‌ي اسپارت باستان، همچنين جامعه‌هاي كمونيست مسيحي كه در قرن شانزدهم و قرنهاي بعدي در قاره‌ي جديد ايجاد شد، و نيز طرحهاي نظري براي جامعه‌هاي آرماني، مانند جمهوري افلاطون، آرمانشهر تامس مور، جامعه‌هاي اشتراكي پيشنهادي فوريه، رابرت آون و جز آنها. كمونيسم جديد بويژه با ايده‌هاي كارل ماركس (نك ماركسيسم) و مفهوم جامعه‌ي بي طبقه، كه بر اساس مالكيت اشتراكي وسايل توليد قرار دارد، مربوط است و عنوان كمونيسم و كمونيست امروزه بيشتر براي ايدئولوژي رسمي، فعاليت‌ها يا سياست‌هاي شوروي، جمهوري خلق چين و كشورهاي عضو پيمان ورشو و دولتهاي متحد آنها و همچنين سازمانهاي سياسي هوادار ايدئولوژي و سياستهاي اين دولتها در كشورهاي غيركمونيست به كار مي‌رود. اما همه‌ي اين دولتها و سازمانهاي خود را «كمونيست» نمي‌خوانند و به جاي آن عنوانهايي مانند «دموكراسي خلق»، «حزبهاي كارگري» و مانند آن را به كار مي‌برند. باري، درين معنا كمونيسم مرادف با «ماركسيسم – لنينيسم» است.

از لحاظ تاريخي، كمونيسم خيلي پيش از پيدايش ماركسيسم پيشينه دارد، اما هيچيك از مكتبهاي سوسياليست اوليه (نك سوسياليسم) خود را «كمونيست» نمي‌ناميدند. اصطلاح كومون يا «جامعه‌ي اشتراكي» نخستين بار در فرانسه در 1839 به كار رفت و هوادارن رابرت آون آن را در انگلستان رواج دادند. اصطلاح «كمونيسم» نخستين بار در 1841 به كار برده شد و از آن پس عنوان ايدئولوژي بخش پرولتاريايي (نك پرولتاريا) و انقلابي جنبش سوسياليستي شد.

به همين مناسبت بود كه ماركس و انگلس در 1848 مانيفست كمونيست را منتشر كردند. مانيفست به عنوان مرامنامه‌ي «جامعه‌ي كمونيستها»- كه يكي از جامعه‌هاي انقلابي بود- نوشته شد. ماركس و انگلس يادآور مي‌شوند كه «كمونيستها حزب جداگانه‌اي مخالف با ديگر حزبهاي طبقه‌ي كارگر نيستند و اصول جداگانه‌اي براي خود ندارند»، بلكه «پيشرفته‌ترين و استوارترين بخش حزبهاي كارگري هر كشور را تشكيل مي‌دهند كه ديگران را به پيش مي‌رانند.» چنانكه انگلس در مقدمه بر چاپ انگليس مانيفست (1888) توضيح مي‌دهد، آنان (ماركس و انگلس) نمي‌توانستند آن را «مانيفست سوسياليست» بنامند، زيرا در آن زمان كه مانيفست نوشته مي‌شد سوسياليستها يا هواداران نظامهاي آرمانشهري (اوتوپيك) بودند، كه «اندك اندك از ميان رفتند»، يا «نيرنگ‌بازهاي اجتماعي» كه مي‌كوشيدند بر نارضاييها سرپوش بگذارند «بي‌آنكه به سرمايه و سود آسيبي برسد.» بدينسان، ماركس اعلام كرد كه سوسياليسم يك «جنبش طبقه‌ي ميانه» است، در حالي كه كمونيسم «جنبش طبقه‌ي كارگر» است. ماركس تا كنگره‌ي گوتا در 1875 به كار بردن عنوان سوسياليست در نام «حزب سوسياليست كارگران آلمان»، كه پيروان فرديناند لاسال تشكيل داده بودند، مخالف بود.

ماركسيستهاي روسيه حزب خود را «سوسياليست» مي‌خواندند و اين وضع تا كنگره‌ي هفتم بولشويكها (نك بولشويسم) در 1918 ادامه داشت و از آن زمان به بعد نام خود را از «سوسيال دموكرات» به كمونيست تغيير دادند، و به اين ترتيب، به پيشنهادي كه لنين (نك لنينيسم) يك سال پيش از آن كرده بود، جامه‌ي عمل پوشاندند. با اينحال، لنين همچنان انقلاب اكتبر و اقتصادي را كه اين انقلاب پديد آورده بود «سوسياليست» مي‌خواند، زيرا ماركس گفته بود كه جامعه براي گذار از سرمايه‌داري به «مرحله‌ي عالي» كمونيسم بايد از مرحله‌ي سوسياليسم بگذرد تا آنكه اصل «از هر كس به قدر تواناييش و به هر كس به قدر نيازش» بجاي اصل «به هر كس به قدر كارش»، كه شعار سوسياليسم است، بنشيند.

دانشنامه‌ي بزرگ شوروي در چاپ 1953 خود كمونيسم را چنين تعريف مي‌كند: «عاليترين شكل جامعه كه جانشين شكل سرمايه‌داري مي‌شود» و از راه «شكل ابتداييتر» آن، يعني سوسياليسم، تحقق مي‌يابد. در هيچيك از اين دو شكل (سوسياليسم و كمونيسم) طقات همستيز وجود ندارند و «بهره‌كشي» ، يعني علت ستيز، از ميان مي‌رود. كمونيستها برآنند كه گذار به كمونيسم با استوار شدن نظام سوسياليستي و بدون انقلاب انجام مي‌شود و در مرحله‌ كمونيسم وسايل توليد به ملكيت همگان درخواهد آمد و اختلاف كارفكري و كاردستي و شهر و روستا از ميان خواهد رفت، و دولت، كه هدايت‌كننده‌ي جامعه‌ به مرحله‌ي عالي است، نيز از ميان خواهد رفت. در مرحله‌ي سوسياليسم هنوز دولت وجود دارد و نام آن نظام سياسي، «ديكتاتوري پرولتاريا» است.

بيانيه‌ي بيست و دومين كنگره‌ي حزب كمونيست اتحاد شوروي در 1961، كمونيسم را اينچنين تعريف مي‌كند: «كمونيسم يك نظام بدون طبقات است با مالكيت همگاني وسايل توليد و برابري كامل اعضاي جامعه؛ در چنين نظامي رشد همه‌جانبه‌ي مردم با رشد نيروهاي توليد گر از راه پيشرفت دايمي علوم و فنون همراه خواهد بود و منابع ثروت عمومي براي همه به فراواني جوشان خواهد بود و اصل بزرگ از هر كس به قدر تواناييش و به هر كس به قدر نيازش، تحقق خواهد يافت. كمونيسم يك جامعه‌ي عالي كارگران آزاد و آگاه خواهد بود و در درون آن مردم خود به خود حكومت خواهند كرد؛ جامعه‌يي كه در آن كار كردن براي خير جامعه نخستين نياز حياتي هر كس خواهد بود، و همه اين ضرورت را در خواهند يافت و از توانايي‌ هر فرد بيشترين سود براي جامعه به دست خواهد آمد.»

 

منابع:

1. کتاب دانشنامه سیاسی، نوشته داریوش آشوری، تهران، انتشارات مروارید.

 
 

    2744 بازديد     0 امتياز     20 مطلب
◄ افراد و مشاهیر
●   لئون   تروتسكي
●   مائو    تسه‌تونگ

◄ عناوين به ترتيب ◄ تاريخ
   
 


←  نامه ملکوتی  / نويسنده:  برات شمسا
39 بازديد - 0 تعداد نظر - 0 امتياز

←  سفير ابلاغ حكمت و دعوت به ديانت  
43 بازديد - 0 تعداد نظر - 0 امتياز

←  فروپاشی آرمانشهر لیبرال- دموکراسی / نويسنده:  اسلاوي ژيژك
146 بازديد - 0 تعداد نظر - 0 امتياز

←  سوداي ناکام  
60 بازديد - 0 تعداد نظر - 0 امتياز

←  پرواز شبح كمونيسم / نويسنده:  مريم شباني
108 بازديد - 0 تعداد نظر - 0 امتياز

←  متن کامل نامه تاريخي امام خميني (ره) به ميخائيل گورباچف 
256 بازديد - 0 تعداد نظر - 0 امتياز

←  شيفتگان شورشي / نويسنده:  احسان نراقى
158 بازديد - 0 تعداد نظر - 0 امتياز

←  تجديد حيات كمونيسم در آلمان 
289 بازديد - 0 تعداد نظر - 0 امتياز

←  نه داس نه چكش / نويسنده:  ليدا هادى
66 بازديد - 0 تعداد نظر - 0 امتياز

←  وضعيت مذهب، كليسا و اعتقادات دينى در كشورهاى كمونيستى سابق 
74 بازديد - 0 تعداد نظر - 0 امتياز

←  دين و سياست / نويسنده:  هانا آرنت
228 بازديد - 0 تعداد نظر - 0 امتياز

←  اروپايي هاي نوظهور / نويسنده:  محمد علي توحيد
148 بازديد - 0 تعداد نظر - 0 امتياز

←  نقش دين در رشد اقتصادي جوامع / نويسنده:  رابرت بارو,جاشوا مايكل
879 بازديد - 0 تعداد نظر - 0 امتياز

←  دوازده تز درباره بحران «سوسياليسم واقعاً موجود» / نويسنده:  میشل لووى
231 بازديد - 0 تعداد نظر - 0 امتياز

←  بازگشت به پروسترويکا ي گورباچف / نويسنده:  جين ماري كوير
375 بازديد - 0 تعداد نظر - 0 امتياز

←  آخرين پروسترويكاي كمونيستي / نويسنده:  اريك جيمسون
599 بازديد - 0 تعداد نظر - 0 امتياز

←  وقتي ساموئل هانتينگتون لنين را گرامي مي داشت / نويسنده:  سرژ حليمي
297 بازديد - 0 تعداد نظر - 0 امتياز

←  متن پيام تاريخي امام خميني به گورباچف 
492 بازديد - 0 تعداد نظر - 0 امتياز

←  طلوع سياسي يك مرده / مترجم:  نيلوفر قديري
98 بازديد - 0 تعداد نظر - 0 امتياز

←  نقش ناشناخته اتحاد شوروي در جنگ دوم جهاني / نويسنده:  آني لاكروا . ريز
721 بازديد - 0 تعداد نظر - 0 امتياز

اين آرشيو هم اکنون داراي 20 مطلب در 1 صفحه مي باشد.
 
   
 

  درباره ي ما   |   تماس با ما   |   عضويت در سايت   |   ورود اعضا   |   تبليغات در سايت    |   ارسال مطلب